واکاوی چالش‌های اجرایی در تحول برنامه درسی تا سطح مدرسه از دیدگاه اعضای هیئت آموزگاری آموزش‌و‌پرورش
کد مقاله : 1410-7THEEPCK
نویسندگان
محمّدمهدی نقیبیان *1، رضوانه گلدوی2، فاطمه وزیری شهرکی3
1آموزشیار معلّم، گروه آموزش روانشناسی و مشاوره، آموزش‌و‌ پرورش، صندوق پستی ۳۷۳۹ـ۱۵۸۱۵ تهران، ایران
2استادیار،گروه آموزش تربیت بدنی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889- 14665 تهران، ایران
3استاد معلم، گروه آموزش روان‌شناسی و مشاوره، آموزش‌و‌ پرورش، صندوق پستی ۳۷۳۹- ۱۵۸۱۵ تهران، ایران
چکیده مقاله
گذار از برنامه‌ درسی متمرکز به الگوی مدرسه محور، هسته اصلی طرحواره تحول برنامه درسی است؛ با این حال، در مسیر انتقال از سیاست‌ گذاری به اجرا، مدارس با شکافی عمیق میان دستورالعمل‌های کلان و واقعیت‌های پیچیده‌ی کلاسی مواجه‌اند. پژوهش حاضر با هدف واکاوی چالش‌های اجرایی تحول برنامه درسی در آموزشگاه‌های ابتدایی سیستان و بلوچستان و با اتخاذ رویکرد کیفی و روش تحلیل محتوا، تجربیات زیسته‌ اعضای هیئت آموزگاری را مورد بازشناسی قرار داده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که موانع اصلی در مسیر اجرای این تحول در سه کانون درهم ‌تنیده ریشه دارند: نخست، چالش‌های مربوط به عاملیت و مشروعیت حرفه‌ای که در پی محدودیت‌های ساختاری و تحت‌الشعاع کتاب درسی و انتظارات سنتی رهبران آموزشی قرار گرفته است. دوم، ضعف در توان ‌افزایی حرفه‌ای که ناشی از ناکارآمدی دوره‌های ضمن خدمت و فقدان بسترهای مناسب برای ایجاد اجتماعات یادگیری و رویکردهای مسئله ‌محور است. سوم، نارسایی میان ماموریت‌های ابلاغی و ظرفیت‌های واقعی مدارس، از جمله کمبود منابع آموزشی و فشار ساختاری محیط‌های آموزشی. در نهایت، نتیجه پژوهش تاکید دارد که تحقق تحول در برنامه درسی، فراتر از تغییرات محتوایی، مستلزم ایجاد هم‌ترازی میان سه مؤلفه است: اعطای اختیار حرفه‌ای و عاملیت به معلمان، تقویت توان ‌افزایی مبتنی بر نیازهای واقعی مدرسه، و بازسازی ساختارهای پشتیبانی سازمانی است.
کلیدواژه ها
مدرسه، تحول برنامه درسی، چالش‌های اجرایی.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی