| بازتعریف دانش آموزش محتوا در دوره ابتدایی در عصر هوش مصنوعی |
| کد مقاله : 1349-7THEEPCK |
| نویسندگان |
|
مرتضی مرادی دولیسکانی *1، زهره باقرزاده2 1استادیار گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران ایران 2گروه آموزش علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. |
| چکیده مقاله |
| دانش آموزش محتوا یکی از سازههای بنیادی در توضیح تخصص حرفهای معلم است؛ زیرا نشان میدهد چگونه دانش موضوعی، شناخت یادگیرنده، راهبردهای تدریس و ارزشیابی برای تبدیل محتوای تخصصی به تجربه یادگیری مناسب با دانشآموز درهمتنیده میشوند. در دوره ابتدایی، این دانش بهدلیل نقش بنیادین سالهای نخست مدرسه در شکلگیری مفاهیم، زبان علمی و عادتهای یادگیری اهمیت بیشتری دارد. درعینحال، گسترش هوش مصنوعی مولد، ماهیت تصمیمهای حرفهای معلم را با پرسشهای تازهای درباره تولید محتوا، شخصیسازی، اعتبارسنجی، اخلاق و ارزشیابی مواجه کرده است. پژوهش حاضر باهدف تحلیل مؤلفههای دانش آموزش محتوا در دوره ابتدایی و تبیین دلالتهای آن در محیطهای فناورانه و هوشمند، با رویکرد کیفی و روش سنتز مضمونی شواهد انجام شد. منابع علمی مرتبط با PCK، تیپک، ایآی-تیپک، آموزش ابتدایی و توسعه حرفهای معلمان در بازه عمدتاً ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۶ بررسی و کدگذاری شدند. یافتهها پنج مضمون اصلی را نشان داد: دانش موضوعی عمیق؛ شناخت پیشدانستهها و خطاهای یادگیرندگان؛ طراحی بازنمایی و راهبردهای تدریس؛ ارزشیابی تکوینی و بازطراحی تدریس؛ و سواد فناورانه ـ انتقادی برای داوری درباره خروجی هوش مصنوعی. نتیجه کلی آن است که هوش مصنوعی جایگزین دانش آموزش محتوا نمیشود، بلکه نیاز به قضاوت حرفهای، اعتبارسنجی و طراحی محتوای متناسب با کودک را پررنگتر میکند. بر این اساس، توسعه حرفهای معلمان ابتدایی باید از آموزش ابزارمحور به سمت طراحی موقعیتهای واقعی تدریس، تحلیل یادگیری و استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی حرکت کند. |
| کلیدواژه ها |
| دانش آموزش محتوا، PCK، دوره ابتدایی، هوش مصنوعی مولد، توسعه حرفهای معلم |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
