واکاوی آسیب‌های دانش آموزش محتوا (PCK) در تدریس هنر توسط دانشجومعلمان ابتدایی دانشگاه فرهنگیان
کد مقاله : 1121-7THEEPCK
نویسندگان
هانیه ناظمی *
استاد مدعو گروه آموزش ابتدایی دانشگاه فرهنگیان شیراز مرکز سلمان فارسی
چکیده مقاله
آموزش هنر در مقطع ابتدایی، ابزاری بنیادین برای پرورش تفکر زیبایی‌شناختی و تکامل شناختی کودکان محسوب می‌شود و کیفیت این فرآیند مستقیماً به توانمندی معلم در تبدیل مفاهیم پیچیده هنری به زبان آموزشی متناسب با ویژگی‌های رشد کودک وابسته است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تحلیل نظام‌مند آسیب‌های موجود در «دانش آموزش محتوا» (PCK) در حوزه هنر، در میان دانشجومعلمان مقطع ابتدایی به اجرا درآمد. در این راستا، با بهره‌گیری از رویکرد کیفی، تجارب زیسته مدرسان و تعاملات کلاسی آن‌ها در بازه زمانی یک سال تحصیلی در دانشگاه فرهنگیان مورد واکاوی قرار گرفت تا چالش‌های عملی دانشجومعلمان در مواجهه با مخاطب کودک شناسایی گردند.
یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که دانشجومعلمان به‌رغم تسلط فنی و تئوریک نسبتاً بالا بر «دانش محتوایی» (CK)، در حیطه «پداگوژی» یا روش‌های انتقال مؤثر محتوا با چالش‌های جدی روبرو هستند. این آسیب‌ها در سه محور اصلی تجلی می‌یابند: نخست، بروز اضطراب تدریس و فقدان اعتمادبه‌نفس در لحظات نمایش عملی (Demonstration)؛ دوم، اتکا به روش‌های دستورالعمل‌محور و صلب برای مدیریت کلاس که منجر به سرکوب خلاقیت دانش‌آموز می‌گردد؛ و سوم، گسست عمیق میان تئوری‌های آموزشی دانشگاهی و واقعیت‌های عملی محیط کلاس. نتایج نشان می‌دهد که این آسیب‌ها ریشه در مدل‌های آموزشی محتوا-محور دارد که بر «دانستن هنر» تأکید کرده اما «هنرِ آموزش دادن» را نادیده گرفته است. در نهایت، این پژوهش پیشنهاد می‌کند که جهت ارتقای کیفیت آموزش هنر، مدل‌های تربیت معلم باید از رویکردهای سنتی به سمت مدل‌های انعکاسی (Reflective) و کارگاه‌محور تغییر یابند تا گسست میان تسلط فنی و توانمندسازی آموزشی در دانشجومعلمان مرتفع گردد.
کلیدواژه ها
دانش آموزش محتوا (PCK)، آموزش هنر ابتدایی، دانشجومعلمان، دانشگاه فرهنگیان، آسیب‌شناسی آموزشی.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر