| امکان‌سنجی PCK شایستگی‌محور در ابتدایی با نقد اثبات‌گرایی هرمنوتیک |
| کد مقاله : 1062-7THEEPCK |
| نویسندگان |
|
معصومه افشار * استادیار گروه آموزش علوم تربتی، دانشکده علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان تهران، ایران |
| چکیده مقاله |
| پژوهش حاضر با هدف امکان‌سنجی گذار از رویکرد محتوامدار به رویکرد شایستگی‌محور در دانش آموزش محتوا (PCK) دوره ابتدایی و با رویکردی فلسفی به نقد مبانی اثبات‌گرایانه حاکم بر این حوزه پرداخته است. مسئله اصلی آن است که گفتمان غالب در دانش آموزش محتوا، متأثر از پارادایم اثبات‌گرایی، به جنبه‌های عینی، قابل‌اندازه‌گیری و تکنیکی تدریس توجه دارد و از ابعاد تفسیری، موقعیتی و ارزشی فرایند یاددهی یادگیری غافل می‌ماند. این پژوهش با بهره‌گیری از روش تحلیل فلسفی هرمنوتیکی، امکان تحول در مفهوم‌پردازی PCK را با تکیه بر هرمنوتیک انتقادی بررسی کرده است. در این چارچوب، تلاش شده تا پیش‌فرض‌های ناگفته اثبات‌گرایانه آشکار شده و نقش معلم به‌عنوان کنشگری تفسیرگر و موقعیت‌آگاه بازتعریف گردد. یافته‌ها نشان می‌دهد که گذار به رویکرد شایستگی‑محور، مستلزم بازتعریفِ نسبت میان دانش محتوا و دانش تربیتی و همچنین توجه به کنش‌های تأویلیِ معلم در مواجهه با موقعیت‌های منحصربه‌فرد و غیرقابل‌پیش‌بینی کلاس درس است. در این نگاه نو، معلم دیگر صرفاً مجری ماهر برنامه درسی ازپیش‌تعیین‌شده نیست، بلکه به‌عنوان عاملی تفسیرگر ظهور می‌کند که در بستر عمل، پیوسته دست به قضاوت و تصمیم‌گیری مبتنی بر شایستگی می‌زند. نتایج حاکی از آن است که رویکرد هرمنوتیک انتقادی می‌تواند با آشکارسازی پیش‌فرض‌های پنهان اثبات‌گرایانه، زمینه‌ساز تحولی بنیادین در برنامه‌درسی تربیت معلم ابتدایی و توانمندسازی معلمان برای ایفای نقش‌های جدید در مدارس آینده محور شود. در پایان، دلالت‌های نظری و عملی این گذار برای نظام آموزش ابتدایی ایران، از جمله بازنگری در برنامه‌های درسی دانشگاه فرهنگیان و تغییر در الگوهای ارزشیابی شایستگی‌های حرفه‌ای معلمان، به‌طور موجز مورد بحث قرار گرفته است. |
| کلیدواژه ها |
| دانش آموزش محتوا، شایستگی‌محور، اثبات‌گرایی، هرمنوتیک انتقادی، آموزش ابتدایی |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر |
