| مدل‌سازی شایستگی‌های حرفه‌ای معلمان تربیت‌بدنی در نظام تربیت معلم ایران |
| کد مقاله : 1058-7THEEPCK |
| نویسندگان |
|
حجت مردانه طالشمکائیل * استادیار، گروه آموزش تربیت بدنی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران. |
| چکیده مقاله |
| پیشینه و اهداف: با وجود اهمیت شایستگی حرفه‌ای معلم تربیت‌بدنی در آموزش‌وپرورش ایران، مرور ادبیات نشان می‌دهد پژوهش‌های موجود از غفلت از رویکردهای کیفی عمیق و جایگاه ابعاد فرهنگی–دینی به‌عنوان مؤلفه‌ای مستقل رنج می‌برند. هدف این پژوهش، استخراج و الگوسازی شایستگی‌های حرفه‌ای معلمان تربیت‌بدنی ایران از طریق تحلیل محتوای کیفی استقرایی بود. روش‌ها: پژوهش با رویکرد کیفی انجام شد. جامعه اسنادی شامل اسناد بالادستی ملی، استانداردهای بین‌المللی و پژوهش‌های نمایه‌شده با جستجوی نظام‌مند در پایگاه‌های Web of Science، ERIC، SPORTDiscus، Google Scholar، SID و Magiran/Noormags در بازه ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۳ بود. پس از اجرای فرایند غربال‌گری مبتنی بر دستورالعمل PRISMA، ۴۸ سند انتخاب شدند. تحلیل داده‌ها در سه مرحله کدگذاری اولیه، دسته‌بندی مفهومی و انتزاع تِمی انجام شد. روایی یافته‌ها بر اساس چهار معیار لینکلن و گوبا تأمین شد. پایایی کدگذاری با ضریب کاپای کوهن ۰.۸۱ تأیید گردید. یافته‌ها: از تحلیل ۴۸ سند، ۲۱۴ کد اولیه استخراج و در ۳۸ زیرمقوله سازمان‌دهی شدند که نهایتاً به شش مقوله اصلی تجمیع گردیدند: تخصصی–علمی، تربیتی–آموزشی، اخلاقی–حرفه‌ای، سازمانی–نهادی، فناورانه–نوآورانه و زمینه‌ای–فرهنگی. تفسیر نظری نشان داد این ابعاد در سه سطح کارکردی فردی، آموزشی و نهادی–زمینه‌ای طبقه‌بندی می‌شوند. نتیجه‌گیری: الگوی استخراج‌شده با گنجاندن ارزش‌های دینی–اسلامی و هویت ملی–ایرانی به‌عنوان بعدی مستقل، چارچوبی برای توسعه مفهوم شایستگی حرفه‌ای معلم در نظام آموزش‌وپرورش ایران فراهم می‌آورد. پیشنهاد می‌شود پژوهش‌های آتی روایی سازه‌ای این الگو را از طریق روش‌های کمّی بیازمایند و ادغام شایستگی فناورانه–نوآورانه در استانداردهای رسمی تربیت معلم به‌عنوان اولویت سیاست‌گذاری لحاظ شود. |
| کلیدواژه ها |
| شایستگی حرفه‌ای، معلم تربیت‌بدنی، تحلیل محتوای کیفی، الگوسازی، بافت فرهنگی–دینی |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
